Interviste e Atit te Shenjte Benedikti XVI

per gazetaret gjate fluturimit per ne Token e Shenjte

Fluturimi Papnor,

E premte, 8 maj 2009

Atë Lombardi: Shenjtëri, ne Ju falënderojmë shumë që na jepni edhe këtë herë rastin për t’u takuar me Ju në fillim të një udhëtimi kaq të rëndësishëm dhe angazhues. Na jepni edhe mundësinë për t’Ju uruar një udhëtim të mbarë dhe për t’Ju thënë se do të bashkëpunojmë për të përhapur mesazhin që ju do të na jepni. Si zakonisht, pyetjet që tani do të bëj janë rezultati i një përmbledhjeje pyetjesh mes kolegëve të pranishëm. Pyetjet i drejtoj unë për lehtësi logjistike, por në të vërtetë janë fryt i një pune të përbashkët.

 P: Shenjtëri, ky udhëtim bëhet në një periudhë shumë delikate për Lindjen e Mesme: atje ka tensione të forta për shkak të krizës së Gazës, dhe për këtë arsye mendohej se Ju edhe mund të hiqnit dorë. Në të njëjtën kohë, pak ditë mbas udhëtimit Tuaj, përgjegjësit kryesorë të politikës së Izraelit dhe të autoriteteve Palestineze, do të takojnë edhe presidentin Obama. Ju mendoni se do të jepni një kontribut në procesin e paqes që tani duket se ka ngecur?

 P: Mirëdita! Pikësëpari doja t’ju falënderoja për punën që bëni dhe urojmë që të kemi një udhëtim të mbarë të gjithë së bashku, një shtegtim të mbarë, një kthim të mbarë. Për sa i përket pyetjes, natyrisht përpiqem të kontribuoj për paqen jo si individ, por në emër të Kishës katolike, të Selisë së Shenjtë. Ne nuk jemi një fuqi politike, por një forcë shpirtërore dhe kjo forcë shpirtërore është një realitet që mund të kontribuojë në përparimin e procesit të paqes. Shoh tre nivele. I pari: si besimtarë jemi të bindur se lutja është një forcë e vërtetë: që ia hap botën Hyjit. Jemi të bindur se Hyji dëgjon dhe se mund të veprojë në histori. Mendoj se, nëse miliona njerëz, besimtarë, luten, është me të vërtetë një forcë që ndikon dhe mund të kontribuojë që të ecim përpara me paqe. I dyti: ne përpiqemi të ndihmojmë në formimin e ndërgjegjeve. Ndërgjegja është aftësia e njeriut për ta perceptuar të vërtetën, por kjo aftësi shpesh pengohet nga interesa të veçanta. Dhe të lirosh nga këto interesa, të hapësh më shumë ndaj të vërtetës, ndaj vlerave të vërteta është një angazhim i madh: është detyrë e Kishës të ndihmojë në njohjen e këtyre kritereve të vërteta, e këtyre vlerave të vërteta dhe të na lirojë nga interesa të veçanta. Dhe kështu le të flasim tani për nivelin e tretë: për arsyen: pikërisht sepse nuk jemi palë politike, ndoshta më me lehtësi, edhe nën dritën e besimit, mund t’i shohim kriteret e vërteta, të ndihmojmë për të kuptuar se sa kontribuon për paqen dhe t’i flasim arsyes, të mbështesim pozicionet realisht të arsyeshme. Dhe këtë e kemi bërë dhe duam ta bëjmë edhe tani edhe në të ardhmen.

 P: Faleminderit Shenjtëri. Pyetja e dytë. Ju, si teolog, keni reflektuar në mënyrë të veçantë mbi rrënjën e vetme që bashkon të krishterët dhe hebrenjtë. Si ka mundësi, pavarësisht përpjekjeve për dialog, që shpesh ndodhin keqkuptime? Si e sheh të ardhmen e dialogut mes këtyre dy bashkësive?

 P: E rëndësishme është se në të vërtetë kemi të njëjtën rrënjë, të njëjtat libra të Besëlidhjes së Vjetër, që është - si për hebrenjtë ashtu edhe për ne - Libri i Zbulimit. Por, natyrisht, pas dy mijë vjetësh histori të ndryshme, të ndara, nuk duhet të habitemi që ka keqkuptime, sepse janë krijuar tradita të interpretimit, të të folurit, të të menduarit shumë të ndryshme, ose më mirë një “gjithësi semantike” shumë e ndryshme, aq sa të njëjtat fjalë në të dyja anët kanë kuptime të ndryshme; dhe me këtë përdorim fjalësh që, në rrjedhën e historisë kanë marrë kuptime të ndryshme, normalisht lindin keqkuptime. Duhet të bëjmë gjithçka për të mësuar gjuhën e njëri-tjetrit, dhe më duket se jemi duke bërë përparime të mëdha. Sot kemi mundësinë që të rinjtë, mësuesit e ardhshëm të teologjisë, të studiojnë në Jerusalem, në Universitetin hebraik, dhe që hebrenjtë të kenë kontakte akademike me ne: kështu ka një takim të kësaj “gjithësie semantike” të ndryshme. Të mësojmë njëkohësisht dhe të ecim përpara në rrugën e dialogut të vërtetë, të mësojmë njëri-tjetrin dhe jam i sigurt dhe i bindur se do të ecim përpara. Kjo do ta ndihmojë edhe paqen, edhe dashurinë e ndërsjellë.

 P: Shenjtëri, ky udhëtim ka dy përmasa thelbësore dialogu ndërfetar, me Islamin dhe me Hebraizmin. A janë dy drejtime krejtësisht të ndarë nga njëri-tjetri apo do të ketë edhe një mesazh të përbashkët që i përket të tre besimeve që kanë të përbashkët Abrahamin?

 P: Sigurisht ekziston edhe një mesazh i përbashkët dhe do të kemi rast ta japim; pavarësisht origjinës së ndryshme, kemi rrënjë të njëjta, sepse, siç thashë, krishterimi ka lindur nga Besëlidhja e Vjetër dhe Shkrimet e Besëlidhjes së Re nuk do të ekzistonin pa Besëlidhjen e Vjetër, sepse i referohet pareshtur “Shkrimit”, domethënë Besëlidhjes së Vjetër, por edhe Islami ka lindur në një ambjent ku ishin të pranishëm si Hebraizmi, ashtu edhe disa degë të ndryshme të krishterimit: judeo-krishterimi, krishterimi-antioken, krishterimi-bizantin, dhe të gjitha këto rrethana pasqyrohen në traditën e Kuranit, kështu që kemi shumë gjëra të përbashkëta që prej fillimit e deri tek besimi në një Zot të vetëm, për këtë arsye është e rëndësishme nga njëra anë të kemi dialogje të dyanshme-me Hebrenjtë dhe me Islamin-e pastaj edhe një dialog të treanshëm. Unë vetë kam qenë bashkëthemelues i një fondacioni për dialogun mes tre besimeve, ku personalitete si Metropoliti Damaskinos dhe Rabini i Madh i Francës Rene Samuel Sirat, etj. ishim së bashku dhe ky fondacion është kujdesur për të botuar libra të të tre feve: Kuranin, Besëlidhjen e Re dhe Besëlidhjen e Vjetër. Për këtë arsye dialogu i treanshëm duhet të ecë përpara, është shumë i rëndësishëm për paqen si edhe – le të themi – për të jetuar mirë secili fenë e vet.

 P: Një pyetje të fundit. Shenjtëri, Ju shpesh keni bërë thirrje për problemin e zvogëlimit të krishterëve në Lindjen e Mesme dhe në mënyrë të veçantë në Tokën e Shenjtë. Është një fenomen me arsye të ndryshme politike, ekonomike dhe sociale. Çfarë mund të bëhet konkretisht për të ndihmuar praninë e krishterë në rajon? Çfarë kontributi shpresoni të jepni me udhëtimin tuaj? A ka shpresa për këta të krishterë në të ardhmen? A do të keni një mesazh të veçantë edhe për të krishterët në Gaza, që do të vijnë t’Ju takojnë në Betlehem?

 P: Sigurisht që ka shpresa, sepse tani është një moment, siç thatë Ju, i vështirë, por edhe një moment shprese për një fillim të ri, i një zelli të ri drejt rrugës së paqes. Mbi të gjitha duam t’i inkurajojmë të krishterët e Tokës së Shenjtë dhe të të gjithë Lindjes së Mesme të qëndrojnë, të japin kontributin e tyre në Vendet e tyre të origjinës: janë një përbërës i rëndësishëm i kulturës dhe i jetës së këtyre rajoneve. Konkretisht, Kisha, përveç fjalëve inkurajuese, lutjes së përbashkët, ka mbi të gjitha shkolla dhe spitale. Në këtë kuptim kemi praninë e realiteteve shumë konkrete. Shkollat tona formojnë një brez që do të ketë mundësinë të jetë i pranishëm në jetën e sotme, në jetën publike. Jemi duke hapur një Universitet katolik në Jordani: kjo më duket një perspektivë e madhe, ku të rinjtë – si myslimanë, ashtu edhe të krishterë – takohen, mësojnë së bashku, formohet një elitë e krishterë që është e përgatitur për të punuar për paqen. Por në përgjithësi shkollat tona janë një moment shumë i rëndësishëm për t’u hapur një të ardhme të krishterëve dhe spitalet tregojnë praninë tonë. Për më tepër ka shumë organizata të krishtera që i ndihmojnë në mënyra të ndryshme të krishterët dhe me ndihma konkrete i inkurajojmë ata të qëndrojnë aty. Kështu shpresoj që realisht të krishterët të mund ta gjejnë guximin, përvujtërinë, durimin për të qëndruar në këto Vende, për të ofruar kontributin e tyre për të ardhmen e këtyre Vendeve.

 Atë Lombardi:  Faleminderit Shenjtëri, me këto përgjigje na keni ndihmuar ta shohim këtë udhëtim nga një këndvështrim shpirtëror, nga një pikëpamje kulturore dhe ju bëj përsëri urimet e mia, edhe nga ana e të gjithë kolegëve që janë në këtë fluturim, edhe të tjerët që janë në fluturim drejt Tokës së Shenjtë në këto orë, për të marrë pjesë dhe për të ndihmuar edhe nga pikëpamja informuese një rezultat të mirë të këtij misioni kaq angazhues. Udhëtim të mbarë Juve dhe të gjithë bashkëpunëtorëve Tuaj dhe punë të mbarë edhe kolegëve.

titujt kryesorë

webmaster