LUTJA E MBRËMËSORES ME MESHTARËT, RREGULLTARËT, RREGULLTARET, SEMINARISTËT DHE DIAKONËT

HOMELIA E ATIT TË SHENJTË BENEDIKTI XVI

Katedralja e Notre-Dame

Paris, e premte 12 shtator 2008

Të dashur Vëllezër Kardinalë dhe Ipeshkvij,

Zotërinj Kanonikë të Kapitullit,

Zotërinj Kapelanë të Notre-Dame,

Të dashur meshtarë dhe diakonë,

Të dashur miq të Kishës dhe të bashkësive kishtare jo katolike,

Të dashur vëllezër e motra,

Qoftë bekuar Hyji që na mundëson të gjendemi në një vend kaq të përzemërt për banorët e Parisit, por edhe për të gjithë Francezët! Bekuar qoftë Hyji, që na jep hirin t’i ofrojmë Atij dhuratën e Mbrëmësores, për t’i lartësuar lavditë që Ai meriton me fjalët që liturgjia e Kishës ka trashëguar nga liturgjia e sinagogës, e praktikuar nga Krishti dhe nga nxënësit e tij të parë! Po, qoftë bekuar Hyji që vjen në ndihmën tonë – in adiutorium nostrum – për të na ndihmuar të ngrejmë drejt Tij dhuratën e flisë së buzëve tonë!

Ja ku jemi në kishën-nënë të Dioqezës së Parisit, në katedralen e Notre-Dame, që ngrihet në zemër të qytetit si shenjë e gjallë e pranisë së Hyjit në mes të njerëzve. Paraardhësi im, Aleksandri III, vendosi gurin e parë, Papët Piu VII dhe Gjon Pali II e nderuan me vizitën e tyre, dhe unë vetë jam i gëzuar që jam ndjekësi i tyre, pasi kam ardhur një çerek shekulli më parë për të mbajtur një konferencë mbi katekizmin. Është e vështirë të mos i bëjmë hire Atij që ka krijuar si lëndën, ashtu edhe shpirtin, për bukurinë e ndërtesës që na bashkon. Të krishterët e Lutecies kishin ndërtuar një katedrale kushtuar shën Shtjefnit, martir i parë, por ajo u bë pastaj shumë e vogël dhe u zëvendësua progresivisht, mes shekullit XII dhe XIV, me atë që admirojmë në ditët tona. Besimi e Mesjetës ka bërë katedralet, dhe paraardhësit tuaj kanë ardhur këtu për të adhuruar Hyjin, për t’i besuar shpresat e tyre dhe për t’i treguar dashurinë e tyre. Ngjarje të mëdha fetare dhe civile kanë ndodhur në këtë shenjtore, ku arkitektët, piktorët, skulptorët dhe muzikantët kanë dhënë më të mirën e tyre. Mjafton të kujtojmë, mes shumë të tjerësh, emrat e arkitektit Jean de Chelles, piktorit Charles Le Brun, skulptorit Nicolas Coustou dhe të organistëve Louis Vierne dhe Pierre Cochereau. Arti, ecje drejt Hyjit, dhe lutja në kor, lavdi i Kishës për Krijuesin, e kanë ndihmuar Paul Claudel, i cili kishte ardhur këtu për të marrë pjesë në Mbrëmësoren e ditës së Krishtëlindjeve të vitit 1886, për të gjetur rrugën drejt një përvoje personale me Hyjin. Është domethënëse që Hyji ka ndriçuar shpirtin e tij pikërisht gjatë këngës Magnificat, në të cilën Kisha dëgjon këngën e Virgjërës Mari, Pajtores së Shenjtë të këtyre vendeve, që i kujton botës se i Gjithëpushtetshmi i ka lartësuar njerëzit (krh. Lk 1, 52). Teatër kthimesh më pak të njohura, por gjithsesi jo më pak të vërteta, amvonë ku predikuesit e Ungjillit, si Etërit Lacordaire, Monsabré dhe Samson, kanë ditur t’ia përçojnë flakën e pasionit të tyre asambleve të shumta e të larmishme, Katedralja e Notre-Dame mbetet me të drejtë një nga monumentet më të shquara të trashëgimisë së Vendit tuaj. Reliket e Kryqit të vërtetë dhe të Kurorës me gjemba, që sapo nderova si është bërë zakon duke filluar nga Shën Luigji e këtej, kanë gjetur sot një peshtaf të denjë, që përbën dhuratën shpirtërore që njerëzit i bëjnë Dashurisë krijuese.

Nën qemerin e kësaj Katedraljeje historike, dëshmitare e shkëmbimit të pareshtur që Hyji ka dashur të vendosë mes njerëzve dhe vetes së vet, Fjala sapo ka tingëlluar për të qenë lënda e flisë sonë të mbrëmjes, theksuar nga dhurimi i kemit që e bën të dukshëm lavdin tonë ndaj Hyjit. Në mënyrë provanore, fjalët e Psalmistit përshkruajnë emocionin e shpirtit tonë me një saktësi që nuk do të kishim mundur ta imagjinojmë: «Seç u gëzova kur më thanë: “Eja të shkojmë në Shtëpinë e Zotit!”» (Ps 121, 1). Laetatus sum in his quae dicta sunt mihi: gëzimi i Psalmistit, shprehur në fjalët e Psalmit, u përhaptë në zemrat tona dhe aty ngjalltë një jehonë të thellë. Gëzimi ynë është të shkojmë në shtëpinë e Zotit, sepse, siç na kanë mësuar Etërit, kjo shtëpi nuk është gjë tjetër veçse simboli konkret i Jerusalemit nga lart, ai që zbret drejt nesh (krh. Zb 21, 1) për të na dhuruar banesën më të bukur. “Nëse ne banojmë aty – shkruan Shën Ilari i Pojtjerit – jemi bashkëqytetarë të shenjtërve dhe anëtarë të familjes së Hyjit, meqënëse është shtëpia e Hyjit” (Marrë nga Ps 121, 2). Dhe shën Agustini shton: “Ky Psalm aspiron për Jerusalemin qiellor. Është një këngë shkalle, që nuk është bërë për njerëz që zbresin, por që ngjiten. Në mërgimin tonë dëshirojmë me gjithë zemër, në atdheun tonë do të galdojmë; por ndërkohë gjatë mërgimit takojmë shokë që kanë parë tashmë qytetin e shenjtë dhe na ftojnë të vrapojmë drejt tij” (Marrë nga Ps 121, 2). Miq të dashur, gjatë kësaj Mbrëmësoreje ne bashkohemi, me mendime dhe me lutje, me zërat e panumërt të atyre, burra e gra, që e kanë kënduar këtë Psalm pikërisht këtu, para nesh, gjatë shekujve. Bashkohemi me shtegtarët që ngjiteshin drejt Jerusalemit dhe në shkallët e Tempullit të tij, bashkohemi me mijëra burra e gra që kanë kuptuar se shtegtimi i tyre mbi tokë do të kishte si pikëmbërritje qiellin, në Jerusalemin e amshuar, e që i kanë besuar Krishtit se do të mund ta arrijnë atë. Çfarë gëzimi, në realitet, të dish se je i rrethuar në mënyrë të padukshme nga një turmë e tillë dëshmitarësh!

Ecja jonë drejt qytetit të shenjtë nuk do të ishte e mundur, nëse nuk do të bëhej në Kishë, filiz dhe shëmbëllim i Jerusalemit nga lart. “Nëse Zoti nuk e ndërton shtëpinë, kot mundohen ata që e ndërtojnë” (Ps 126, 1). Kush tjetër është ky Zot, nëse jo Zoti jonë Jezu Krishti? Është Ai që ka themeluar Kishën, që e ka ndërtuar mbi shkëmb, mbi besimin e Pjetrit apostull. Siç thotë përsëri Shën Augustini, “është vetë Jezu Krishti, Zoti ynë, që ndërton shtëpinë e tij. Shumë lodhen për ta ndërtuar, por nëse nuk ndërhyn Ai për ta ndërtuar, kot mundohen ata që e ndërtojnë” (Marrë nga Ps 126, 2). Tani, miq të dashur, Augustini shtron pyetjen se kush janë këto punëtorë; dhe vetë ai e jep përgjigjen: “Ata që në Kishë predikojnë Fjalën e Hyjit, të gjithë shërbestarët e Sakramenteve hyjnore. Të gjithë vrapojmë, të gjithë punojmë, të gjithë ndërtojmë”; por është vetëm Hyji, që në ne, “ndërton, që fton dhe që kall droje, që të hap intelektin dhe e drejton kah feja të dëgjuarin tuaj” (Po aty). Çfarë mrekullie e vesh veprimin tonë në shërbim të Fjalës së shenjtë! Jemi veglat e Shpirtit; Hyji ka përvujtërinë të kalojë përmes nesh për të përhapur Fjalën e Tij. Ne bëhemi zëri i tij, pasi t’ia kemi afruar veshin gojës së Tij. Ta vëmë Fjalën e Tij mbi buzët tona për t’ia dhënë botës. Oferta e lutjes sonë është e pëlqyer nga Ai dhe i shërben Atij për t’iu komunikuar atyre që takojmë. Në të vërtetë, siç u thotë Pali Efesianëve: “Na ka bekuar me çdo bekim shpirtëror në qiell nëpër Krishtin” (Ef 1,3), meqë na ka zgjedhur për të qenë dëshmitarët e Tij deri në fund të botës dhe na ka zgjedhur para ngjizjes sonë nëpërmjet dhuratës së mistershme të hirit të Tij.

Fjala e Tij, Fjala, që gjithmonë ishte pranë Tij (krh. Gjn 1, 1), ka lindur nga një Grua, i nënshtruar Ligjit, “që t’i shpërblente të nënshtruarit e Ligjit, që ne ta fitonim bijësinë në shpirt” (Gal 5, 4-5). Biri i Hyjit është bërë mish në kraharorin e një Gruaje, të një Virgjëre. Katedralja jonë është një himn i gjallë prej guri dhe drite në lavd të këtij akti unik të historisë së njerëzimit: Fjala e amshuar e Hyjit që hyn në historinë e njerëzimit në plotësinë e kohëve për t’i shpërblyer nëpërmjet dhurimit të vetvetes në flinë e Kryqit. Liturgjitë tonë në tokë, tërësisht të drejtuara për të kremtuar këtë akt unik të historisë, nuk do të mund ta shprehin kurrë krejtësisht dendësinë e pafund të tij. Bukuria e riteve nuk do të jetë kurrë aq e kërkuar, aq e përkujdesur, aq e përpunuar, pasi asgjë nuk është tepër e bukur për Hyjin, që është Bukuria e pafund. Liturgjitë tona tokësore nuk mund të jenë vetëm një pasqyrim i zbehtë i liturgjisë, që kremtohet në Jerusalemin e qiellit, pika e mbërritjes së shtegtimit tonë mbi tokë. Megjithatë shtegtimet tona iu afrofshin asaj sa më shumë dhe na bëfshin që ta parashijojmë atë!

Deri tani, Fjala e Hyjit na është dhuruar për të qenë shpirti i apostullimit tonë, shpirti i jetës sonë si meshtarë. Çdo mëngjes Fjala na rizgjon. Çdo mëngjes vetë Hyji na i “hap veshët” (Is 50, 5) me psalmet e Uficit të leximeve dhe të Lavdeve. Gjatë harkut të ditës, Fjala e Hyjit bëhet lëndë lutjeje për mbarë Kishën, e cila do të dëshmojë kështu besnikërinë e saj ndaj Krishtit. Sipas formulës së njohur së Shën Jeronimit, që do të rimerret gjatë Asamblesë XII të Sinodit të Ipeshkvijve të muajit tetor: “Të injorosh Shkrimet do të thotë të injorosh Krishtin” (Prologu i Komentit të Isaisë). Të dashur vëllezër meshtarë, mos kini frikë t’i kushtoni një pjesë të konsiderueshme të kohës suaj leximeve, meditimit të Shkrimeve dhe lutjes së Uficit Hyjnor! Gati pa dijeninë tuaj Fjala e lexuar dhe e ndërmjetësuar në Kishë vepron mbi ju dhe ju shndërron. Si shfaqje e Urtisë së Hyjit, nëse ajo bëhet “shoqja” e jetës suaj, do të jetë “këshilltarja juaj për veprime të mira”, “ngushëllimi juaj në shqetësime e në dhimbje” (Urt 8, 9). “Fjala e Hyjit është e gjallë, është më e mprehtë se çdo shpatë dy tehësh”, siç shkruan autori i Letrës drejtuar Hebrejve (Heb 4, 12). Ju, të dashur seminaristë, që përgatiteni për të marrë sakramentin e Urdhrit të Shenjtë, me qëllim që të merrni pjesë në detyrën e trefishtë për të mësuar, për të mbajtur dhe për të shenjtëruar, kjo Fjalë ju dorëzohet si një e mirë e çmuar. Falë saj, që ju meditoni përditë, hyni në vetë jetën e Krishtit që do të jeni të thirrur ta përhapni rreth jush. Nëpërmjet fjalës së tij, Zoti Jezus ka themeluar Sakramentin e shenjtë të Trupit të tij dhe të Gjakut të Tij; me fjalën e Tij, ka shëruar të sëmurët, ka larguar djallin, ka falur mëkatet; nëpërmjet fjalës së Tij u ka zbuluar njerëzve misteret e fshehura të Mbretërisë. Ju jeni të adresuar të bëheni ruajtës të kësaj Fjale të efektshme, që bën atë që thotë. Mbani gjithmonë brenda vetes shijen e Fjalës së Hyjit! Mësoni, falë saj, t’i doni të gjithë ata që do të gjenden gjatë rrugës suaj. Askush nuk është i tepërt në Kishë, askush! Të gjithë mund dhe duhet të gjejnë vendin e vet.

Dhe ju, të dashur diakonë, që jeni bashkëpunëtorë të efektshëm të Ipeshkvijve dhe të meshtarëve, vazhdoni ta doni Fjalën e Hyjit: ju e shpallni Ungjillin në mes të kremimit eukaristik; ia komentoni shumë herë në katekizëm vëllezërve dhe motrave tuaja: vendoseeni në qendër të jetës suaj, në shërbim të të afërmit, të krejt diakonisë suaj. Pa kërkuar të merrni vendin e meshtarëve, por duke i ndihmuar me miqësi dhe efektshmëri, dini të jeni dëshmitarë të gjallë të fuqisë së pafund të Fjalës hyjnore!

Me titull të veçantë, rregulltarët, rregulltaret dhe të gjithë personat e kushtuar jetojnë nga Urtia e Hyjit, e shprehur nëpërmjet Fjalës së Tij. Shpallja e këshillave ungjillore ju ka bërë të ngjashëm, të dashur të kushtuar, me Atë që, për ne, është bërë i varfër, i bindur dhe i dëlirë. Pasuria juaj e vetme – e vetmja, të themi të drejtën, që do të tejkalojë shekujt dhe vellon e vdekjes – është pikërisht Fjala e Zotit. Ai vetë ka thënë: “Qielli e toka do të zhduken, por fjalët e mia nuk do të bien poshtë” (Mt 24, 35). Bindja juaj është, etimologjikisht, një dëgjim, meqë fjala “bindje” vjen nga latinishtja ob-audire, që do të thotë ta drejtosh veshin drejt diçkaje ose dikujt. Duke u bindur, ju e drejtoni shpirtin drejt Atij që është Rruga, e Vërteta dhe Jeta (krh. Gjn 14, 6) dhe që ju thotë, ashtu si Shën Benedikti u mësonte murgjve të tij: “Dëgjoji, o bir, mësimet e mësuesit dhe vërja veshin zemrës sate” (Prolog i Rregullës). Në fund, lëreni veten të pastroheni çdo ditë nga Ai që na ka thënë: “Çdo shermend në mua, që jep fryt, Ai e pret, që të jap më shumë fryt” (Gjn 15, 2). Dëlirësia e Fjalës së Hyjit është modeli i vetë pastërtisë suaj; garanton pjellorinë shpirtërore të saj.

Me besim e pareshtur në fuqinë e Hyjit që na ka shpëtuar “në shpresë” (krh. Rom 8, 24) dhe që dëshiron të na bëjë një grigjë të vetme nën udhëheqjen e një bariu të vetëm, Krishtit Jezus, lutem për njësinë e Kishës. Përshëndes përsëri me respekt dhe ngrohtësi përfaqësuesit e Kishës së krishterë dhe të Komuniteteve kishtare, të cilët kanë ardhur për të thënë së bashku me ne, në këtë katedrale, lutjen e Mbrëmësores. Fuqia e Fjalës së Hyjit është e tillë që të gjithë mund t’i besohemi asaj, siç bëri Shën Pali, ndërmjetësi ynë i privilegjuar këtë vit. Duke marrë leje, në Milet, nga pleqtë e Efesit, nuk ngurronte t’ia besonte ata“Hyjit dhe mesazhit të Tij të hirit” (Vap 20, 32), duke i vënë në dijeni ndaj çdo forme ndarjeje. Është kuptimi i kësaj njësie të Fjalës së Hyjit, shenjë, peng dhe garanci e njësisë së Kishës, që i kërkoj me zjarr Zotit që ta rrisë brenda nesh: nuk ka dashuri në Kishë pa pasur dashuri për Fjalën, nuk ka Kishë pa pasur një njësi rreth Krishtit Shpërblyes, nuk ka fryte shpërblimi pa dashuri ndaj Hyjit dhe të tjerëve, sipas dy urdhërimeve që përmbledhin të gjithë Shkrimin e Shenjtë!

Të dashur vëllezër e motra, në Shenjten Mari ne kemi shembullin më të bukur të besnikërisë ndaj Fjalës hyjnore. Kjo besnikëri ishte e tillë sa të kryhej në Mishërim: “Unë jam shërbëtorja e Zotit; më ndodhtë siç the ti!” (Lk 1, 38), tha Ajo me besim të plotë. Lutja jonë e mbrëmjes rimerr Magnificat-in e Asaj që të gjithë brezat do ta quajnë të bekuar, meqë ka besuar në zbatimin e fjalëve që ishin thënë nga Zoti (krh. Lk 1, 45); Ajo ka shpresuar kundër çdo shprese në ngjalljen e Birit të saj; e ka dashur njerëzimin deri në atë pikë sa i është dhënë atij si Nënë (krh. Gjn 19, 27). Maria “në Fjalën e Hyjit është me të vërtetë në shtëpinë e saj, del dhe hyn me natyrshmëri. Ajo flet dhe mendon me Fjalën e Hyjit; Fjala e Hyjit bëhet fjalë e saj, dhe fjala e saj lind nga Fjala e Hyjit” (Deus caritas est, 41). Mund t’i themi me qetësi: “Shenjtja Mari, Nëna e Hyjit, Nëna jonë, na mëso të besojmë, të shpresojmë dhe të dashurojmë me ty. Na e trego rrugën drejt mbretërisë së Tij!” (Spe salvi, 50). Amen.

titujt kryesorë

webmaster