|
Ne, burra e gra të
besimeve të ndryshme kemi lënë akim në qytetin e lashtë të Krakovisë, në
Poloni, shtatëdhjetë vjet pas fillimit të Luftës II Botërore: për t’u
lutur, për të dialoguar, për të bërë që të rritet një humanizëm paqeje.
I bëjmë nderimet kujtimit të Gjon Palit II, bir i kësaj toke. Ai ka qenë
mësues i dialogut dhe dëshmitar këmbëngulës i shenjtërisë së paqes, i
aftë të dhurojë një vizion në kohë të vështira: shpirtin e Asizit.
Ai shpirt ka fryrë në
shumë ndryshime paqësore në botë. Kështu, në vitin 1989, njëzet vjet më
parë, Polonia dhe Europa Lindore rigjetën lirinë e tyre. Pikërisht në
shtator 1989, në Varshavë, burra e gra të besimeve të ndryshme, të
mbledhur prej Bashkësisë së Shën Egjidit, e kanë shprehur fort dashurinë
e tyre për paqen: “Kurrë më luftë!”. Atij shpirti i kemi qëndruar
besnikë, pavarësisht se, në vitet e kaluara, shumë njerëz kanë besuar se
dhuna e lufta mund t’i zgjidhnin problemet e konfliktet e botës sonë.
Shpesh është harruar
mësimi i hidhur i Luftës II Botërore. E megjithatë ajo ka qenë një
tragjedi e pamasë e historisë njerëzore. Kemi shkuar shtegtarë në
Aushvic, të vetëdijshëm për humnerën në të cilën njerëzimi ka rënë.
Duhej të ktheheshim në këtë humnerë të të keqes për ta kuptuar më mirë
zemrën e historisë! Nuk mund të harrohet aq shumë dhimbje!
Duhet të vështrojmë
dhimbjet e botës sonë: popujt në luftë, të varfërit, llahtari i
terrorizmit, viktimat e urrejtjes. Kemi dëgjuar britmën e shumë njerëzve
që vuajnë. Popuj të tërë janë pengje të luftës e të varfërisë, shumë
njerëz lënë shtëpitë e tyre, shumë njerëz janë zhdukur e grabitur apo
jetojnë në pasiguri.
Bota jonë është e
çorientuar prej krizës së një tregu që ka menduar se është i
gjithëpushtetshëm, dhe nga një globalizim shpesh pa shpirt e pa fytyrë.
Globalizimi është një rast historik, edhe pse shpesh është parapëlqyer
të shikohet në një logjikë përplasjeje qytetërimesh dhe besimesh. Nuk ka
paqe për botën, kur vdes dialogu mes popujve. Asnjë njeri, asnjë popull
nuk është ishull!
Traditat tona fetare, në
ndryshimet e tyre, së bashku dhe me forcë thonë se një botë pa shpirt
nuk do të jetë kurrë njerëzore. Ato tregojnë rrugën e kthimit te Hyji,
që është zanafilla e paqes.
Shpirti dhe dialogu do ta
frymëzojnë këtë botë të globalizuar! Një botë pa dialog do të jetë
skllave e urrejtjes dhe e frikës prej tjetrit. Besimet nuk e duan luftën
dhe nuk duan që të përdoren për luftën. Të flasësh për luftë në emër të
Hyjit është një blasfemi. Asnjë luftë nuk është e shenjtë. Njerëzimi
mposhtet gjithmonë prej dhunës dhe prej terrorit.
Shpirti dhe dialogu
tregojnë rrugën për të jetuar së bashku në paqe. Kemi zbuluar me më
shumë qartësi se dialogu na liron prej frikës dhe prej mosbesimit ndaj
tjetrit. Është një alternativë e madhe në vend të luftës. Nuk e dobëson
identitetin e askujt dhe na bën të zbulojmë më të mirën në vetveten dhe
në tjetrin. Asgjë nuk humbet me dialogun. Dialogu shkruan historinë më
të mirë, ndërsa përplasja hap humnera. Dialogu është arti i të jetuarit
së bashku. Dialogu është dhurata që duam t’i bëjmë shekullit XXI.
Kështu le të rinisemi nga
kujtimi i Luftës II Botërore, nga profecia e Gjon Palit II, si shtegtarë
të paqes, duke ndërtuar me durim dhe guxim një stinë të re të dialogut
që bashkon në paqe ata që urrehen dhe mospërfillen, të gjithë popujt dhe
të gjithë njerëzit. Hyji i dhashtë botës së tërë, secilit burrë dhe
secilës grua, dhuratën e mrekullueshme të paqes!
Krakovi,
8 shtator 2009
titujt kryesorë |