VIZITA BARITORE NË TORINO 

NDERIMI I SINDONËS SË SHENJTË - MEDITIMI I ATIT TË SHENJTË BENEDIKTI XVI 

E diel, 2 maj 2010

Të dashur miq,

ky është për mua një moment shumë i pritur. Në shumë raste të tjera jam gjendur përpara Sindonës së shenjtë, por këtë radhë e jetoj këtë shtegtim dhe këtë ndalesë me një dendësi të veçantë: ndoshta sepse kalimi i viteve më bën edhe më të ndjeshëm ndaj mesazhit të kësaj Ikone të jashtëzakonshme; ndoshta, dhe do të thosha sidomos, sepse jam këtu si Pasardhësi i Pjetrit, dhe mbaj në zemrën time gjithë Kishën, madje, gjithë njerëzimin. Falënderoj Hyjin për dhuratën e këtij shtegtimi, si dhe për mundësinë për të bashkëndarë me ju një meditim të shkurtër, që më është sugjeruar prej nëntitullit të kësaj Paraqitjeje solemne: “Misteri i të Shtunës së Madhe”.

Mund të thuhet se Sindona është Ikona e këtij misteri, Ikona e të Shtunës së Madhe. Në të vërtetë, ajo është një pëlhurë varri, që ka mbështjellë kufomën e një njeriu të kryqëzuar që krejtësisht i përgjigjet asaj që Ungjijtë na thonë për Jezusin, i cili, i kryqëzuar rreth mesditës, dha shpirt nga ora tre e pasdites. Kur erdhi mbrëmja, meqenëse ishte Parasheva, pra vigjilja e të shtunës solemne të Pashkëve, Jozefi i Arimatesë, një anëtar i pasur dhe me autoritet i Sinedrit, me guxim i kërkoi Ponc Pilatit që të mund ta varroste Jezusin në varrin e tij të ri, që ishte gërmuar në shkëmb jo larg Golgotës. Pasi mori lejen, bleu një çarçaf dhe, pasi e ulën trupin e Jezusit prej kryqit, e mbështolli me atë çarçaf dhe e vuri në atë varr (krh. Mk 15,42-46). Kështu referon Ungjilli i shën Markut, dhe të një fjale me të janë edhe Ungjilltarët e tjerë. Prej atij momenti, Jezusi mbeti në varr deri në agimin e ditës pas të shtunës, dhe Sindona e Torinos na jep imazhin se si ishte trupi i tij i shtrirë në varr gjatë asaj kohe, që qe e shkurtër kronologjikisht (rreth një ditë e gjysmë), por qe tejet e gjatë, e pafundme në vlerën e vet dhe në domethënien e vet.

E Shtuna e Madhe është dita e fshehjes së Hyjit, sikurse lexohet në një Homeli të vjetër: “Çfarë ka ndodhur? Sot mbi tokë ka heshtje të madhe, heshtje dhe vetmi të madhe. Heshtje të madhe sepse Mbreti fle... Hyji ka vdekur në trup dhe ka zbritur për ta shkundur mbretërinë e limbit” (Homelia mbi të Shtunën e Madhe, PG 43, 439). Në Besojmë, ne dëshmojmë se Jezu Krishti “u kryqëzua nën Poncin Pilat, vdiq e u varros, zbriti në ferr, dhe të tretën ditë u ngjall së vdekuri”.

Të dashur vëllezër e motra, në kohën tonë, sidomos pasi kemi përshkuar shekullin e kaluar, njerëzimi është bërë veçanërisht i ndjeshëm ndaj misterit të të Shtunës së Madhe. Fshehja e Hyjit bën pjesë në përshpirtërinë e njeriut bashkëkohor, në mënyrë ekzistenciale, gati të pavetëdijshme, si një zbrazëtirë në zemër që ka shkuar duke u zgjeruar gjithnjë e më shumë. Nga fundi i Tetëqindës, Nietzsche shkruante: “Hyji ka vdekur! Dhe ne e kemi vrarë!”. Këtë shprehje e njohur, po ta shohim mirë, është marrë gati fjalë për fjalë prej traditës së krishterë, shpesh e përsërisim në Udhën e Kryqit, ndoshta pa e kuptuar krejtësisht atë që themi. Pas dy luftërave botërore, lager-ave dhe gulag-ëve, Hiroshimës dhe Nagasakit, epoka jonë është bërë në masë gjithnjë e më të madhe një e Shtunë e Madhe: errësira e kësaj dite u bën thirrje të gjithë atyre që pyesin veten mbi jetën, në mënyrë të veçantë na bën thirrje ne besimtarëve. Edhe ne kemi të bëjmë me këtë errësirë.

Dhe megjithatë, vdekja e Birit të Hyjit, e Jezusit të Nazaretit, ka një aspekt të kundërt, tërësisht pozitiv, burim ngushëllimi dhe shprese. Dhe kjo më bën të mendoj për faktin se Sindona e shenjtë sillet si një dokument “fotografik”, i pajisur me një “pozitiv” dhe me një “negativ”. Dhe në të vërtetë është pikërisht kështu: misteri më i errët i fesë në kohën tonë është shenja më e ndritshme e një shprese që nuk ka kufij. E Shtuna e Madhe është “toka e askujt” mes vdekjes dhe ngjalljes, por në këtë “tokë të askujt” ka hyrë Njëri, i Vetmi, që e ka përshkuar me shenjat e Mundimeve të tij për njeriun: “Passio Christi. Passio hominis”. Dhe Sindona na flet pikërisht për atë moment, dëshmon pikërisht atë interval unik dhe të papërsëritshëm në historinë e njerëzimit dhe të gjithësisë, në të cilën Hyji, në Jezu Krishtin, ka bashkëndarë jo vetëm të vdekurit tonë, por edhe të qëndruarit tonë në vdekjen. Solidariteti më rrënjësor.

Në atë “kohë-përtej-kohës” Jezu Krishti ka “zbritur në limb”. Çfarë do të thotë kjo shprehje? Do të thotë se Hyji, i bërë njeri, ka arritur deri në atë pikë sa të hyjë në vetminë e skajshme dhe absolute të njeriut, ku nuk arrin asnjë rreze dashurie, ku mbretëron braktisja e plotë pa asnjë fjalë ngushëllimi: “limbi”. Jezu Krishti, duke qëndruar në vdekjen, e ka kapërcyer derën e kësaj vetmie të fundit për të na udhëhequr edhe ne në kapërcimin e saj me Të. Të gjithë e kemi ndier ndonjëherë ndjesinë e frikshme të braktisjes, dhe ajo që prej vdekjes na frikëson më shumë është pikërisht kjo, sikurse kur jemi fëmijë kemi frikë të rrimë vetëm në errësirë dhe vetëm prania e një personi që na do mund të na sigurojë. Ja, pikërisht kjo ka ndodhur të Shtunën e Madhe: në mbretërinë e vdekjes ka jehuar zëri i Hyjit. Ka ndodhur e pamendueshmja: pra, që Dashuria ka depërtuar “në limb”: edhe në errësirën e skajshme të vetmisë njerëzore më absolute ne mund të dëgjojmë një zë që na thërret dhe të gjejmë një dorë që na merr dhe na nxjerr jashtë. Qenia njerëzore jeton për faktin se është e dashur dhe mund të dojë; dhe nëse edhe në hapësirën e vdekjes ka depërtuar dashuria, atëherë edhe aty ka arritur jeta. Në orën e vetmisë së skajshme nuk do të jemi kurrë vetëm: “Passio Christi. Passio hominis”.

Ky është misteri i të Shtunës së Madhe! Pikërisht prej aty, prej errësirës së vdekjes së Birit të Hyjit, ka lindur drita e një shprese të re: drita e Ngjalljes. Dhe ja, më duket se duke vështruar këtë Pëlhurë të shenjtë me sytë e fesë, perceptohet diçka prej kësaj drite. Në të vërtetë, Sindona është zhytur në atë errësirë të thellë, por në të njëjtën kohë është e ndritshme; dhe unë mendoj se nëse mijëra e mijëra njerëz vijnë për ta nderuar atë – pa llogaritur ata që e sodisin nëpërmjet figurave – kjo ndodh sepse në të nuk shohin vetëm errësirën, por edhe dritën; jo aq mposhtjen e jetës dhe të dashurisë, por fitoren, fitoren e jetës mbi vdekjen, të dashurisë mbi urrejtjen; vërtet shikojnë vdekjen e Jezusit, por dallojnë Ngjalljen e tij; në gjirin e vdekjes tani rreh jeta, pasi në të banon dashuria. Kjo është fuqia e Sindonës: prej fytyrës së këtij “Njeriu dhimbjesh”, që mban mbi vete mundimin e njeriut të çdo kohe dhe të çdo vendi, edhe mundimet tona, vuajtjen tona, vështirësitë tona, mëkatet tona – “Passio Christi. Passio hominis” –, prej kësaj fytyre rrezaton një madhështi solemne, një zotëri paradoksale. Kjo fytyrë, këto duar dhe këta këmbë, ky kraharor, i gjithë ky trup flet, ai vetë është një fjalë që mund ta dëgjojmë në heshtje. Si flet Sindona? Flet me gjakun, dhe gjaku është jeta! Sindona është një Ikonë e shkruar me gjak; gjaku i një njeriu të frushkulluar, të kurorëzuar me ferra, të kryqëzuar dhe të plagosur në anën e djathtë të kraharorit. Imazhi i lënë në Sindonë është ai i një të vdekuri, por gjaku flet për jetën e tij. Çdo gjurmë gjaku flet për dashuri dhe për jetë. Sidomos ajo njollë e bollshme afër kraharorit, e bërë prej gjaku dhe uji të dalë në mënyrë të bollshme prej një plage të madhe të shkaktuar prej një goditjeje me heshtë romake, ai gjak dhe ai ujë flasin për jetën. Është si një burim që mërmërin në heshtje, dhe ne mund ta dëgjojmë, në heshtjen e të Shtunës së Madhe.

Të dashur miq, ta lëvdojmë gjithmonë Zotin për dashurinë e tij besnike dhe të mëshirshme. Duke nisur prej këtij vendi të shenjtë, të bartim në sy figurën e Sindonës, të bartim në zemër këtë fjalë dashurie, dhe të lëvdojmë Hyjin me një jetë plot me fe, me shpresë dhe me dashuri. Faleminderit.

titujt kryesore

webmaster